Mẫu câu ~んです - Giải thích lý do, nhấn mạnh tình huống

Mẫu ~んです dùng để giải thích lý do, hoàn cảnh, hoặc nhấn mạnh một sự việc, thường xuất hiện trong hội thoại tự nhiên.

1. Cấu trúc

Thể thường + んです (động từ/tính từ い); Danh từ/tính từ な + なんです

頭(あたま)が痛(いた)いんです。— (Vì) tôi đang đau đầu.
どうしたんですか。— Đã có chuyện gì vậy?

2. Khi nào dùng んです thay vì thể thường

んです nhấn mạnh vào nguyên nhân/hoàn cảnh phía sau một hiện tượng đã thấy rõ, thường dùng khi giải thích hoặc hỏi lý do.
遅(おそ)いですね。どうしたんですか。— Muộn thế. Có chuyện gì vậy?

3. Với danh từ và tính từ な

病気(びょうき)なんです。— (Vì) tôi bị bệnh.
静(しず)かなんです。— (Vì) nó yên tĩnh.